Badanie osadu w moczu – po co się je wykonuje i jak przebiega?

Badanie osadu w moczu – po co się je wykonuje i jak przebiega?

Ogólne badanie moczu to jedno z podstawowych badań diagnostycznych, jakie przeprowadza się u pacjentów. Ma ono bardzo dużą wartość diagnostyczną, ponieważ dzięki niemu można wykryć występowanie nieprawidłowości w funkcjonowaniu nerek i układu moczowego. W celu dalszej diagnostyki wykonuje się zazwyczaj badanie osadu w moczu. Dowiedz się, co można podczas niego wykryć.

Podczas ogólnego badania moczu sprawdza się przede wszystkim parametry fizykochemiczne pobranego płynu. W tym celu pobiera się jego próbkę, a następnie poddaje ją analizie pod mikroskopem. W trakcie badania ocenia się m.in. barwę, pH, wagę oraz przejrzystość. Prawidłowy mocz jest klarowny, choć mogą występować w nim śladowe ilości dodatkowych elementów, takich jak nabłonki płaskie, pojedyncze leukocyty i erytrocyty czy bakterie. Problem pojawia się, gdy ich wartości są znacznie przekroczone. Wówczas lekarz może zlecić dokładniejsze badanie osadu w moczu. 

Badanie osadu w moczu – co można podczas niego wykryć?

Osad moczu to niepokojące zjawisko, którego pojawienie się może świadczyć m.in. o zakażeniu układu moczowego, zapaleniu cewki moczowej, kamicy nerek czy nowotworach układu moczowego lub np. układu rodnego. Dlatego tak ważne jest, aby przeprowadzić głębszą diagnostykę.

Podczas badania widocznego osadu w moczu pod mikroskopem można wykryć np.:

  • nabłonki płaskie – powyżej 3 w polu widzenia mikroskopu świadczy o zapaleniu układu moczowego. Z kolei u kobiet po porodzie ich obecność jest zupełnie naturalna;
  • leukocyty – wartości powyżej 5 w polu widzenia mikroskopu oznacza infekcję lub uszkodzenia w układzie moczowym;
  • krwinki czerwone – powyżej 3 erytrocytów w polu widzenia mikroskopu to znak, że doszło np. do uszkodzenia elementu układu moczowego;
  • komórki lub strzępki drożdży – to oznaka rozwoju infekcji grzybiczej lub efekt zbyt intensywnej antybiotykoterapii;
  • bakterie – pojawiają się, gdy rozwija się infekcja układu moczowego. Jednak bakterie w osadzie moczu mogą świadczyć także o nieprawidłowo pobranej próbce lub zanieczyszczeniu pojemnika;
  • kryształy, np. takie jak kwas moczowy, szczawiany wapnia czy fosforany bezpostaciowe – zazwyczaj pojawiają się przy zmianie diety. Nie świadczą o stanie chorobowym, ale ich pojawienie się może zwiastować ryzyko rozwoju kamieni nerkowych;
  • spermatocyty – ich obecność może oznaczać niewłaściwe funkcjonowanie zwieracza pęcherza.

Należy pamiętać, że obecność tych elementów jest w większości przypadków normalna i nie oznacza niczego niepokojącego. Odpowiednie działania należy podjąć dopiero wtedy, gdy ich wartości znacznie wykraczają poza normę.

Badanie osadu moczu – jak wygląda procedura?

- Rozszerzone badanie moczu należy rozpocząć od pozyskania od pacjenta próbki. Ważne jest, aby płyn znajdował się w jałowym, zakręcanym pojemniku. Słoiki lub inne naczynia nie są dopuszczalne ze względu na ryzyko występowania bakterii. Osoby, które skorzystały z takich rozwiązań, należy poprosić o ponowne przyniesienie próbki zgodnie z zasadami – wyjaśnia ekspert firmy Argenta.

Następnie należy przejść do przygotowania wsadu moczu. W tym celu trzeba:

  • poddać wirowaniu odpowiednią objętość wymieszanego płynu z zachowaniem stałego współczynnika zagęszczenia – najlepiej użyć do tego jednorazowych, stożkodennych probówek z naniesioną skalą objętościową. Pozwoli to na makroskopową ocenę moczu; 
  • zebrać supernatant, który znajduje się nad odwirowanym osadem. Można to zrobić pipetą jednorazową (w przypadku przygotowywania materiału do badania w probówce z podziałką) lub pipetą miarową do uzyskania materiału o 20-krotnym zagęszczeniu,
  • wymieszać dokładnie uzyskany materiał. 

Tak przygotowany osad moczu trzeba poddać analizie pod mikroskopem kontrastowo-interferencyjnym, kontrastowo-fazowym albo świetlnym. Badanie należy najpierw przeprowadzić pod małym powiększeniem w polu widzenia, tj. od 100 do 200x. Wówczas można zobaczyć rozmieszczenie poszczególnych elementów. Na koniec należy powiększyć obraz 400x, ocenić jakościowo, ilościowo i półilościowo badany materiał w widocznym polu widzenia oraz zapisać wnioski z analizy według standardowej procedury. 

Badanie widocznego osadu w moczu jest bardzo istotne dla oceny zdrowia pacjenta. Dlatego należy przestrzegać wszystkich zasad odnośnie do sposobu analizy. Dzięki temu wyniki będą wiarygodne, a specjalista będzie mógł podjąć stosowne kroki w celu wyleczenia pacjenta.

Data publikacji: 2022-07-15, ostatnia zmiana: 2022-07-15

ZOBACZ OGŁOSZENIA

Elektroniczna waga łazienkowa G3Ferrari G30047 Brązowa
190,96 zł
Słupsk
(woj. pomorskie)
Satibo x 8 kaps. + 4 kapsułki gratis
89,90 zł
Ostrowiec Świętokrzyski
(woj. świętokrzyskie)
Gerdoff x 20 tabletek do ssania
54,78 zł
Szczecin
(woj. zachodniopomorskie)
Iladiamed żel 30g
28,37 zł
Kutno
(woj. łódzkie)
Test calprotectin alert kalprotektyna w kale x 1 sztuka
53,23 zł
Otwock
(woj. mazowieckie)
Końcówka do szczoteczki hw-bt001 biała x 2 sztuki
31,73 zł
Świętochłowice
(woj. śląskie)
Kula łokciowa sofia niebieska x 1 sztuka
34,73 zł
Nowy Targ
(woj. małopolskie)
Elmex profesjonalna ochrona szkliwa płyn do płukania jamy ustnej 400ml
30,01 zł
Zduńska Wola
(woj. łódzkie)
Elgydium sensitive pasta do zębów w żelu 75ml
19,52 zł
Puławy
(woj. lubelskie)
Resveratrol x 60 kapsułek
49,62 zł
Tarnobrzeg
(woj. podkarpackie)
Full spectrum pasta 42% 10ml
377,45 zł
Piła
(woj. wielkopolskie)
Panbio covid-19 test antygenowy x 1 sztuka
44,63 zł
Rybnik
(woj. śląskie)

ZOBACZ POWIĄZANE ARTYKUŁY NA BLOGU

Orteza na stopę - wszystko, co warto wiedzieć przed jej zakupem
Orteza stopy, nazywana też stabilizatorem stopy, jest narzędziem medycznym przeznaczonym do wsparcia w leczeniu i rehabilitacji po różnego rodzaju urazach. Używa się jej nie tylko po złamaniach i oper...
Data publikacji: 2024-04-20
Co to jest traumatologia i czym się zajmuje?
W dzisiejszym świecie, pełnym różnorodnych zagrożeń i nieprzewidywalnych sytuacji, rola traumatologii staje się coraz bardziej istotna. Traumatolodzy, czyli lekarze specjalizujący się w diagnostyce, l...
Data publikacji: 2024-04-20
Jak opóźnić proces starzenia się skóry? To trzeba wiedzieć!
Czy można zachować młodość na dłużej, ale bez korzystania z chirurgii plastycznej czy medycyny estetycznej? Jasne, że tak. Swoistym kluczem do sukcesu jest nic innego jak właściwa pielęgnacja skóry. D...
Data publikacji: 2024-04-19
Zakrzepica nóg. Co trzeba o niej wiedzieć?
Zakrzepica żylna to problem, z którym zmaga coraz więcej pacjentów. Na szczęście flebolog, czyli lekarz zajmujący się leczeniem schorzeń żył skutecznie walczyć z zakrzepicą, nie dopuszczając do wystąp...
Data publikacji: 2024-04-05